Plesk, web sitesi ve hosting yönetimini tarayıcı üzerinden yapmanızı sağlayan bir kontrol panelidir. Domain, web sitesi dosyaları, veritabanları, e-posta hesapları, DNS ve SSL gibi günlük hosting işlemlerini tek bir arayüz altında toplar.
Plesk’i benim için asıl önemli yapan taraf ise Windows Server ile kurduğu ilişki. Biz Veridyen’de Windows Hosting hizmetlerinde Plesk kullanıyoruz. Özellikle IIS üzerinde çalışan web sitelerini son kullanıcıya yönetilebilir bir şekilde sunmak istediğinizde oldukça mantıklı bir çözüm haline geliyor.
Plesk yalnızca Windows üzerinde çalışan bir panel değil. Linux desteği de var. Ancak benim kişisel tercihim net: Windows tarafında Plesk, Linux hosting tarafında ise cPanel.
Plesk’i neden Windows Hosting’de kullanıyoruz?
Bir Windows sunucuyu doğrudan yönettiğinizde işin arkasında IIS, application pool’lar, dosya izinleri, veritabanı servisleri, SSL yapılandırmaları ve DNS gibi birçok farklı bileşen bulunuyor.
Sistem yöneticisi için bunların elle yönetilmesi sorun değil. Hosting müşterisine aynı yapıyı açtığınızda ise işler gereksiz yere karmaşık hale geliyor.
Plesk bu karmaşıklığın önemli bir bölümünü arayüzün arkasına alıyor.
Örneğin bir hosting hesabına yeni domain eklediğinizde müşterinin IIS Manager açması, site oluşturması, binding tanımlaması ve dizin ayarlarıyla uğraşması gerekmiyor. Plesk gerekli yapılandırmayı arka planda gerçekleştiriyor ve kullanıcıya daha anlaşılır bir yönetim alanı sunuyor. Eğer bir paylaşımlı hosting hizmeti sunuyorsanız zaten RDP erişimi veremiyorsunuz ve bir otomasyona mutlaka bağlamanız gerekiyor. Ancak, bu hizmeti hosting hesabından ziyade bir windows sunucu olarak düşünün – kullanıcı tarafında birçok manuel iş akışı gerekiyor.
Bence Plesk’in Windows tarafındaki asıl değeri burada.
Plesk üzerinden neler yönetilebilir?
Bir hosting kullanıcısının günlük olarak ihtiyaç duyduğu işlemlerin büyük bölümü Plesk üzerinden yapılabiliyor.
Web sitenizin dosyalarını yükleyebilir, FTP hesapları oluşturabilir, yeni domain veya subdomain ekleyebilirsiniz. Hosting hizmetinizin sunduğu imkanlara göre MSSQL veya MySQL veritabanları oluşturabilir, veritabanı kullanıcılarını yönetebilir ve e-posta hesaplarınızı açabilirsiniz.
DNS tarafında A, MX, CNAME ve benzeri kayıtları yönetmek veya domain için SSL sertifikası kullanmak da yine panel içerisinden yapılabilir.
Burada özellikle bir noktayı ayırmak gerekiyor: Plesk’in hangi özellikleri göstereceğini hosting sağlayıcısının yapılandırması belirler.
Yani internette bir Plesk ekranında gördüğünüz her özelliğin satın aldığınız hosting paketinde bulunması gerekmez.
Plesk ile bir web sitesi nasıl yönetiliyor?
Plesk’in arayüz mantığını sevdiğim taraflardan biri, işlemlerin büyük bölümünün domain etrafında toplanması.
Hosting hesabınızda birkaç farklı site varsa ilgili domaini seçerek o siteye ait dosyalara, hosting ayarlarına, SSL yapılandırmasına ve kullanılabilir diğer araçlara ulaşabiliyorsunuz.
Bu yaklaşım özellikle Windows Hosting tarafında işi kolaylaştırıyor. Çünkü kullanıcı, arka tarafta IIS üzerinde hangi yapılandırmanın değiştiğini bilmeden kendi web sitesini yönetebiliyor.
Dosya ve FTP
Basit işlemler için Plesk’in kendi dosya yöneticisi yeterli.
Dosya yüklemek, klasör oluşturmak veya küçük bir yapılandırma dosyasını düzenlemek için ayrıca FTP programı açmanıza gerek kalmıyor. Çok sayıda dosya taşıyacaksanız veya sürekli dosya transferi yapıyorsanız FTP kullanmak daha pratik.
Veritabanı ve e-posta
Plesk, hosting hesabınıza tanımlanan veritabanlarını ve kullanıcılarını da aynı arayüz altında topluyor.
Benzer şekilde hizmet kapsamında e-posta bulunuyorsa [email protected], [email protected] veya [email protected] gibi hesapları panel üzerinden oluşturabiliyorsunuz.
Buradaki amaç aslında hep aynı: normalde sunucu tarafında ayrı ayrı yönetilecek servisleri kullanıcı açısından tek bir noktada toplamak.
Plesk bir sunucuyu yönetmek için yeterli mi?
Burada hosting hesabı kullanmakla kendi sunucunuzu yönetmek arasında ayrım yapmak gerekiyor.
Bir Windows Hosting hizmeti kullanıyorsanız işletim sistemi, servisler ve sunucu altyapısı zaten hosting sağlayıcısı tarafından yönetilir. Plesk sizin web sitenizle ilgili işlemleri yaptığınız arayüzdür.
Kendi Windows Server veya Linux sunucunuza Plesk kurduğunuzda ise sorumluluk değişmez.
Panel kurulmuş olması;
- işletim sistemi güncellemelerini,
- firewall yapılandırmasını,
- servis güvenliğini,
- yedeklemeyi,
- sunucu izlemeyi
ortadan kaldırmaz.
Plesk sunucu yönetimini kolaylaştırabilir ama sistem yöneticisinin yaptığı işi sihirli bir şekilde yok etmez. Kendi sunucunuzu yönetiyorsanız panelin arkasında ne olduğunu yine bilmeniz gerekir.
Plesk mi cPanel mi?
Bu soruyu sadece özellik listelerine bakarak cevaplamak bana çok anlamlı gelmiyor. İki panelin de yıllardır oturmuş bir kullanıcı kitlesi var ve Plesk zaten Linux üzerinde de çalışabiliyor.
Ben tercihi işletim sistemine göre yapıyorum.
Windows Server ve IIS tabanlı hosting altyapısında Plesk’i başarılı buluyorum. Arayüz ile Windows hosting bileşenlerinin entegrasyonu gayet oturmuş durumda. Bizim Windows Hosting altyapımızda da tercih etme sebebimiz bu.
Linux tarafında ise kişisel tercihim cPanel.
Yıllardır hosting sunucularıyla çalışıyorum ve klasik Linux web hosting operasyonlarında cPanel’i daha stabil, oturmuş ve öngörülebilir buluyorum. Bugün sıfırdan bir Linux hosting sunucusu kuracak olsam yine cPanel tercih ederim.
Bu, Plesk’in Linux üzerinde başarısız olduğu anlamına gelmiyor. Sadece her iki paneli aynı probleme çözüm arayan birebir alternatifler gibi değerlendirmiyorum.
cPanel tarafını ayrıca anlattığım cPanel nedir? yazısına da göz atabilirsiniz.
Plesk kullanmak zor mu?
Bir hosting müşterisi açısından hayır.
Zaten panel kullanmanın temel amacı, kullanıcıyı IIS, servis yapılandırması veya komut satırı gibi sunucu yönetimi detaylarından uzak tutmak.
İlk kez kullandığınızda cPanel’den farklı bir menü yapısıyla karşılaşabilirsiniz. Ancak birkaç işlem yaptıktan sonra domain, dosya, veritabanı ve e-posta yönetiminin nerede olduğu kolayca anlaşılıyor.
Asıl teknik bilgi gerektiren bölüm Plesk’i kullanmak değil, Plesk’in kurulu olduğu sunucuyu yönetmek.
Eğer amacınız yalnızca .NET veya Windows tabanlı bir web sitesini yayınlamaksa sunucu yönetimiyle uğraşmanız da gerekmiyor. Bu durumda yönetilen bir Windows Hosting hizmeti çok daha pratik.
Windows ve Linux hosting arasındaki farkları merak ediyorsanız Linux Hosting mi, Windows Hosting mi? yazısında iki tarafı ayrıca karşılaştırdım.
