Bir domaini tescil ettiğinizde alan adını süresiz olarak satın almış olmazsınız. Domain, belirli bir süre boyunca sizin adınıza tescil edilir ve kullanmaya devam etmek istiyorsanız süresi dolmadan yenilemeniz gerekir.
Domain süresinin geçirilmesi, alan adının hemen başkası tarafından alınabileceği anlamına gelmez. Süresi dolan domainler, uzantıya göre değişen bir domain yaşam döngüsüne girer. Önce normal yenileme yapılabilen bir dönem bulunur, ardından bazı uzantılarda Redemption Period adı verilen kurtarma süreci başlar ve en sonunda domain silinerek yeniden kayıt edilebilir hale gelir.
Buradaki en önemli nokta şu: Bu süreler ve uygulanacak ücretler domain uzantısına göre değişebilir.
Domain süresi nedir?
Domain süresi, alan adının sizin adınıza kayıtlı olduğu dönemi ifade eder. Domainler genellikle bir veya birden fazla yıllık sürelerle tescil edilir. Bir domainin maksimum kaç yıl süreyle kayıt edilebileceği de uzantıya göre değişir.
Domaininizin bitiş tarihinden önce yenileme yaptığınızda mevcut süreniz kaybolmaz. Yeni dönem, mevcut bitiş tarihinin üzerine eklenir. Örneğin domaininizin bitmesine altı ay varken bir yıllık yenileme yaparsanız, domaininiz altı ay sonra değil, mevcut bitiş tarihinden bir yıl sonra sona erer.
Bu nedenle kullanmaya devam edeceğiniz domainleri yenilemek için son günü beklemenin herhangi bir avantajı yoktur.
Domain süresi dolarsa ne olur?
Domain süresi sona erdiğinde alan adı doğrudan silinmez. Domainin bağlı olduğu uzantının kurallarına göre birkaç farklı aşamadan geçilir. Bu aşamaların süresi ve hangi işlemlerin yapılabileceği, uzantının kayıt politikalarına göre değişir.
En yaygın kullanılan .com uzantısını örnek alırsak süreç genel olarak şu şekilde ilerler:
1. Normal yenileme dönemi
.com uzantılı domainlerde süre dolduktan sonra yaklaşık 42 günlük yenileme dönemi bulunur. Bu süre içerisinde domain hâlâ normal yenileme işlemiyle tekrar aktif hale getirilebilir.
Ancak buradaki 42 günü bir “ücretsiz kullanım süresi” gibi düşünmemek gerekir. Domainin süresi zaten dolmuştur. Web sitesi, e-posta veya domain üzerinden çalışan diğer servisler, kayıt kuruluşunun uygulamasına bağlı olarak çalışmayı durdurabilir.
Bu dönem aslında domain sahibine verilen son normal yenileme fırsatıdır.
2. Redemption Period nedir?
Normal yenileme süresi de geçirilirse domain Redemption Period, yani kurtarma dönemine girebilir. .com domainlerde bu dönem genellikle 30 gündür.
Domain bu aşamada henüz başkası tarafından kaydedilemez ancak artık standart yenileme işlemiyle de geri alınamaz. Domainin yeniden aktif hale getirilmesi için restore işlemi yapılması gerekir. Restore işlemi nedeniyle normal domain yenileme ücretine ek olarak bir kurtarma bedeli oluşur.
Restore ücreti neden daha pahalıdır?
Restore ücreti, domain hizmetini aldığınız firmanın normal yenileme ücretine kendi isteğiyle eklediği basit bir gecikme cezası değildir. Redemption Period içerisindeki domainin kurtarılması için ilgili kayıt kuruluşu tarafından bir restore maliyeti hesaplanır ve domain hizmetini sağlayan firmaya iletilir. Bu maliyet de domain sahibine yansıtılır.
Bu nedenle restore ücretleri uzantıdan uzantıya değişebilir. Aynı şekilde normal yenileme süresi, Redemption Period süresi, restore işleminin mümkün olup olmadığı, restore bedeli ve silinme süresi de domain uzantısına göre farklılık gösterebilir.
Bu yüzden .com için geçerli olan yaşam döngüsünü bütün domain uzantılarına uygulamak doğru değildir.
3. Domain silinme dönemi
Redemption Period içerisinde de domain kurtarılmazsa silinme aşamasına geçilir. .com domainlerde bu dönem genellikle 5 gün sürer.
Domain bu aşamaya geldiğinde artık yenileme veya restore işlemi yapılamaz. Silinme işleminin tamamlanmasının ardından alan adı tekrar kayıt edilebilir hale gelir.
Burada yapılabilecek en büyük hata “Nasıl olsa boşa düşünce yeniden kaydederim” diye düşünmektir. Özellikle değerli veya uzun süredir kullanılan domainler otomatik domain takip sistemleri, domain yatırımcıları ve farklı kullanıcılar tarafından izleniyor olabilir. Domain yeniden kayıt edilebilir hale geldiği anda başka biri tarafından alınabilir.
Bir domain silindikten sonra eski sahibinin yeniden kaydedebilmesi konusunda herhangi bir önceliği bulunmaz.
Her domain 42 + 30 + 5 günlük süreçten mi geçer?
Hayır. Bu değerler .com gibi yaygın domain uzantılarının yaşam döngüsünü anlatmak için kullanılabilecek iyi bir örnektir.
.com için genel olarak:
- 42 gün normal yenileme,
- 30 gün Redemption Period,
- 5 gün silinme
sürecinden bahsedebiliriz.
Ancak .net, .org, .tr, .com.tr, .io, .co veya yüzlerce yeni nesil domain uzantısında aynı sürelerin geçerli olduğunu varsaymamak gerekir. Alan adlarının kayıt ve yenileme prosedürleri, ilgili domain uzantısını yöneten kuruluşlara bağlıdır.
Bu nedenle süresi dolan bir domaininiz varsa öncelikle kendi uzantınız için geçerli yaşam döngüsünü kontrol etmelisiniz.
Domain süresi dolduğunda web sitesi kapanır mı?
Kapanabilir. Domain ile hosting birbirinden bağımsız hizmetlerdir. Hosting hesabınız çalışmaya devam etse bile domain DNS çözümlemesi yapmıyorsa ziyaretçiler web sitenize ulaşamaz. Aynı durum e-posta hizmetleri için de geçerlidir.
Domaininize bağlı şu hizmetler domainin çalışmamasından etkilenebilir:
- Web sitesi,
- E-posta hesapları,
- API adresleri,
- Subdomainler,
- DNS kayıtları,
- SSL doğrulamaları,
- Harici servis entegrasyonları.
Özellikle kurumsal olarak kullanılan bir domainin süresinin dolması, sadece web sitesinin birkaç saat kapalı kalması anlamına gelmeyebilir. Domain üzerinden kullanılan e-postaların çalışmaması doğrudan iş süreçlerini de etkileyebilir.
Domaini ne zaman yenilemek gerekir?
Kullanmaya devam edeceğiniz bir domaini mümkünse süresi dolmadan önce yenilemenizi öneririm. Domaini erkenden yenilemenin süre açısından herhangi bir kaybı yoktur. Yeni satın aldığınız yıl, mevcut sürenin üzerine eklenir.
Buna karşılık yenilemeyi unutmanın üç önemli riski vardır:
- Web sitesi ve e-posta hizmetlerinin kesilmesi,
- Redemption Period nedeniyle yüksek restore maliyeti oluşması,
- Domainin tamamen kaybedilmesi.
Özellikle işletme, marka veya aktif bir proje için kullandığınız domainlerde son güne kadar beklemek gereksiz bir risktir.
Domain yenileme fiyatı neden kayıt fiyatından farklı olabilir?
Domainlerde kayıt, yenileme, transfer ve restore birbirinden farklı işlemlerdir. Bu nedenle fiyatları da aynı olmak zorunda değildir.
Bazı domain uzantılarında ilk kayıt döneminde kampanyalı fiyat uygulanabilirken sonraki yıllarda standart yenileme fiyatına geçilebilir. Transfer işleminin fiyatı da ayrıca belirlenebilir. Restore ise tamamen farklı bir süreçtir ve domain Redemption Period aşamasına girdikten sonra uygulanır.
Bu nedenle bir domain satın alırken sadece ilk yıl kayıt fiyatına değil, özellikle yenileme fiyatına da bakmanızı öneririm.
Domain yenileme bildirimlerini takip edin
Domain süresinin unutulmasının en yaygın sebeplerinden biri yenileme bildirimlerinin gözden kaçmasıdır. Özellikle birden fazla domain yönetiyorsanız:
- Hesabınızdaki e-posta adresini güncel tutun,
- Telefon numaranızı doğrulayın,
- Yenileme bildirimlerini kapatmayın,
- Kritik domainler için takvim hatırlatması oluşturun,
- Mümkünse domainlerinizi tek bir sağlayıcı altında toplayın.
Onlarca farklı firmada domain tutmak ilk başta problem yaratmayabilir ancak domain sayısı arttıkça farklı panelleri, yenileme tarihlerini ve bildirimleri takip etmek gereksiz şekilde zorlaşır.
Veridyen’de domain yenileme bildirimleri
Veridyen’de domainlerin unutulması nedeniyle Redemption Period aşamasına gelmesini mümkün olduğunca engellemek için birden fazla yenileme bildirimi gönderiyoruz.
Domain süresinin dolmasına:
- 30 gün kala e-posta,
- 10 gün kala e-posta,
- 7 gün kala e-posta,
- 1 gün kala e-posta
gönderiyoruz.
Bunun yanında müşteri hesabınızda doğrulanmış bir telefon numarası bulunuyorsa:
- 10 gün kala SMS,
- 1 gün kala tekrar SMS
ile yenileme hatırlatması iletiyoruz.
Böylece tek bir e-postanın gözden kaçması nedeniyle aktif kullanılan bir domainin yenilenmemesi ihtimalini azaltmaya çalışıyoruz. Burada kullanıcı tarafında yapılması gereken en önemli şey ise oldukça basit: müşteri hesabındaki e-posta adresinin ve telefon numarasının güncel olduğundan emin olmak.
Domainlerinizi Veridyen’e transfer edebilirsiniz
Domainlerinizi farklı firmalarda yönetiyorsanız Domain Transfer işlemiyle Veridyen’e taşıyabilirsiniz.
Ben özellikle birden fazla domain yöneten kullanıcıların mümkün olduğunca alan adlarını tek panel altında toplamasını daha mantıklı buluyorum. Yenileme tarihlerini, DNS ayarlarını ve domain yönetimini tek bir noktadan takip etmek ciddi şekilde işinizi kolaylaştırıyor.
Veridyen üzerinde domainlerinizi tek panelden yönetebilir; DNS, nameserver ve transfer işlemlerinizi gerçekleştirebilirsiniz. Domain kayıt, yenileme ve transfer fiyatlarını da piyasa koşullarını ve birlikte çalıştığımız kayıt kuruluşlarının fiyatlarını takip ederek mümkün olduğunca rekabetçi seviyede tutmaya çalışıyoruz.
Yeni bir domain kaydetmek için Domain Sorgulama, güncel kayıt ve yenileme ücretlerini görmek için Domain Fiyatları, mevcut domainlerinizi taşımak için ise Domain Transfer sayfalarımızı kullanabilirsiniz.
Son olarak benim tavsiyem şu: Redemption Period’ü bir yenileme seçeneği olarak değil, domaini kaybetmeden önceki son kurtarma şansı olarak görün. Kullanacağınız domaini süresi dolmadan yenilemek hem daha ucuz hem de çok daha güvenlidir.
